Yenice
Fare ve Kemirgen İlaçlama Hizmeti

Yenice'de kemirgen sorunu şehir tipi bir sorundan farklı işler. Burada baskının kaynağı kanalizasyon hattı değil, tarla ve orman kenarıdır. Ekin ve meyve hasadı boyunca dış ortamda bol besin bulan tarla faresi popülasyonu hızla büyür; hasat bittiğinde ve gece sıcaklıkları düştüğünde bu popülasyon besinle sıcaklığın bir arada bulunduğu yapılara yönelir. Samanlık, tahıl ambarı, odunluk, kümes, ahır ve kiler bu göçün ilk durağıdır. Köy evlerinde kilerde saklanan kuru gıda, çuval içindeki tahıl ve kışlık erzak doğrudan hedeftir. Yapı stoğu da kolaylaştırıcıdır: taş temelli eski evlerde temel ile duvar arasında oluşan boşluklar, ahşap döşeme altındaki hava aralıkları ve tam oturmayan kiler kapıları kolay giriş sağlar. Okullarda ve pansiyonlarda ise mutfak ile depo bölümleri, çevredeki tarım alanlarından gelen baskının hedefi haline gelir. Kırsal yapılarda bir başka kolaylaştırıcı, ambar ile yaşam alanının çoğu zaman aynı çatı altında bulunmasıdır; tahılın depolandığı bölümle mutfak arasında kapı dışında bir engel yoksa kemirgen için tek bir alan söz konusudur.

Kontrol düzeninin temeli dış çeper hattıdır. Yapının çevresinde hareket hatları ve giriş noktaları belirlenerek anahtarla açılan kilitli emniyetli yem istasyonları konumlandırılır; her istasyon numaralanır ve krokiye işlenir. Kiler, mutfak ve gıda depolarında kimyasal yem kullanılmaz; bu alanlarda mekanik yakalama üniteleri ve izleme istasyonları tercih edilir. Kümes ve ahır gibi hayvan bulunan bölümlerde istasyonlar hayvanların erişemeyeceği noktalara konumlandırılır ve zemine sabitlenir. Kontrolde istasyonlar tek tek açılarak tüketim ve iz durumu forma yazılır; hareketin arttığı hatta istasyon sayısı çoğaltılır. Okul, yurt ve toplu tüketim yeri niteliğindeki yapılarda kroki, kontrol formları ve kullanılan ürünün ruhsat bilgileri denetimde birlikte istendiği için evrak takibi işin ayrılmaz parçasıdır. Kontrol ziyaretlerinde tüketimin yoğunlaştığı hatlar krokiye işlenir ve o bölgedeki yapısal açıklıklar öncelikli olarak kapatılır; istasyon sayısını artırmak yerine açıklığı kapatmak her zaman daha kalıcı bir çözümdür. Kayıtlar dosyada saklanır. İstasyon konumları hayvan ve çocuk trafiğine göre belirlenir ve zemine sabitlenir. Kayıt zinciri kopmadığında sezonluk karşılaştırma yapmak da mümkün olur.

Kalıcı sonucu belirleyen asıl unsur yapısal kapatma ve depolama düzenidir. Tarla faresi çok küçük açıklıklardan geçebilir ve kemirerek genişletir; bu nedenle kiler ve depo kapılarının alt boşlukları metal profille kapatılır, taş temel ile duvar arasındaki boşluklar harçla doldurulur, tesisat geçişleri çelik yünü ile kapatılır, havalandırma menfezlerine paslanmaz tel takılır. Kilerdeki kuru gıdanın çuval yerine kapaklı metal ya da sert plastik kaplarda saklanması, tahılın zeminden yükseltilmiş paletlerde tutulması ve duvarla arasında denetim koridoru bırakılması hem besin erişimini keser hem hareketi görünür kılar. Kümes ve ahırda yemin gece boyunca açıkta bırakılmaması, dökülen yemin gün sonunda toplanması popülasyonun ana besin kaynağını ortadan kaldırır. Odunluğun evden ayrı tutulması ise yuvalanma alanını yapıdan uzaklaştırır. Odunluğun evden ayrı bir noktada tutulması, yuvalanma alanını yapıdan uzaklaştırır. Samanlıkta ve ambarda düzenli kontrol yapılması, kemirilmiş çuval ve dışkı izlerinin erken fark edilmesini sağlar; bu izler çoğu zaman canlı görülmeden önce ortaya çıkar ve müdahale için en değerli zamanı kazandırır. Ambar kapısının alt kenarı da her ziyarette gözden geçirilir.

Nika Temizlik olarak 2002'den bu yana kırsal ve kentsel yapılarda kemirgen kontrolü yürütüyoruz. Yenice'de köy evi, ambar, okul, pansiyon, market ve işletmelerde kilitli emniyetli istasyon sistemiyle çalışıyor, her ziyarette kroki ve kontrol formu düzenliyoruz. Gıda bulunan alanlarda ve hayvan barınaklarında kimyasal yerine mekanik çözümleri önceliklendiriyoruz. Programı hasat sonrası ile ilk soğuklar arasındaki döneme kuruyoruz; bu aralık, popülasyonun yapıya yöneldiği ve müdahalenin en verimli olduğu zamandır. Kiler, ambar ve barınaklarda kimyasal yerine mekanik çözümleri önceliklendiriyor, istasyon konumlarını hayvan ve çocuk trafiğine göre belirliyoruz. Kapatılması gereken açıklıklar uygulama sonunda liste halinde bırakılır. Okul ve pansiyonlarda kroki ile kontrol formları kurumda tutulan dosyada güncel tutulur. Kırsal hanelerde uygulamayı tek ziyarette bitirmeyi değil, hasat sonrası ile ilk soğuklar arasında iki kez uğramayı öneriyoruz; ilk ziyaret popülasyonu karşılar, ikincisi ise kapatma işlerinin tamamlanıp tamamlanmadığını yerinde gösterir. Kapatma listesi tamamlandığında istasyon sayısı kademeli olarak azaltılır ve program sadeleşir. Uygulama belgesi ve kontrol formları iş sonunda kurum ya da hane sahibine teslim edilir.

Yenice Fare ve Kemirgen İlaçlama — Sık Sorulan Sorular