Depo İnşaat Sonrası Temizlik

Depolar ve Antrepolar İçin İnşaat Sonrası Temizlik Nasıl Planlanır?

Yeni yapılmış ya da büyük bir tadilattan çıkmış bir depoda temizliğin zamanlaması, yönteminden bile önemlidir. Doğru an, raf sistemi montajı tamamlandıktan sonra ve ilk palet içeri girmeden öncedir. Bu pencere kaçırılırsa 8-12 metrelik rafların üst gözlerine ve çelik makaslara yerleşmiş inşaat tozunu almak, dolu bir depoda neredeyse imkansız hale gelir; her forklift geçişinde ve her kapı açılışında o toz stok kartonunun üzerine iner. Bu yüzden çalışmayı lojistik takvime bağlayarak planlıyoruz: montaj ekibi çıkacak, temizlik girecek, ardından sayım ve yerleşim başlayacak. İşin ilk aşaması kaba temizliktir. Molozlar, kesilmiş profil artıkları, ambalaj kartonları, streç ve naylon örtüler, çuval ve boya kutuları taşınır; büyük parçalar konteynere ayrıştırılarak yüklenir. Bu aşamada zeminde bırakılmış metal talaşı ve kaynak curufu özel önem taşır. Raf montajı sırasında dökülen bu parçacıklar forklift lastiğini patlatacak kadar keskindir ve zeminde kaldığında nemle birlikte paslanıp epoksi üzerinde çıkmayan turuncu lekeler bırakır. Kaba temizlikte magnetik süpürge ile zemin taranarak metal parçacıklar toplanır.

İkinci aşama ince temizliktir ve burada yön yine yukarıdan aşağıyadır. Çatı altındaki çelik makaslar, aşık profilleri, kablo tavaları, havalandırma kanalları, aydınlatma armatürleri, sprinkler boru hattı ve başlıkları sanayi tipi HEPA filtreli vakumla ele alınır. İnşaat tozu ince ve yapışkan olduğu için fırça ya da hava tabancası kullanmak yalnızca tozu yer değiştirir; vakumla çekilmesi şarttır. Elektrik panolarının içi bu aşamanın en kritik noktasıdır. Alçı ve çimento tozu pano içine girdiğinde nem çektiğinde iletken hale gelir ve arıza ile kaçak akım üretir; pano içleri elektrik sorumlusunun gözetiminde, enerji kesik durumda kuru vakumla temizlenir. Raf sistemlerinde dikmeler, kirişler, mesh paneller ve taban plakaları tek tek silinir; montaj sırasında kalan yağ ve boya lekeleri uygun çözücü ile alınır. Cam yüzeyler, kepenkler, sandviç panel duvarlar ve kapı profillerindeki koruyucu filmler sökülür. Bu filmin söküm zamanlaması da önemlidir: güneşe uzun süre maruz kalan film yapışkanını yüzeye bırakır ve sonradan çıkarılması zorlaşır, bu yüzden teslimden sonra bekletilmemelidir.

Üçüncü aşama zemin ve detaydır. Yeni dökülmüş epoksi zeminde kür süresi mutlaka gözetilir; kaplama üzerinde ağır makine çalıştırmak ve asidik ürün kullanmak ilk günlerde kalıcı hasar bırakır. Uygulayıcı firmanın verdiği kür süresi dolmadan yalnızca kuru vakum ve nemli mop çalışması yapılır, makineli yıkama sonraya bırakılır. Çimento ve derz kalıntısı için yüzeye uygun ürün seçilir; epoksi ve boyalı zeminde asit yerine nötr veya hafif alkali ürünler kullanılır, ham betonda ise daha güçlü ürünlere izin vardır. Silikon artıkları, boya sıçramaları ve etiket kalıntıları spatula ile yüzeyi çizmeden alınır. Sonrasında zemin makineli olarak yıkanır ve emiş yapılır. Ofis bölümü, soyunma odaları, yemekhane ve tuvaletler ayrı bir set halinde ele alınır; armatürler, ayna, seramik yüzeyler ve tesisat çıkışları detay temizlikten geçirilir. Yeni tesislerde tuvalet ve lavabo sifonlarının kuru kalmış olması sık rastlanan bir durumdur; kuruyan su tıkacı kanalizasyon kokusunu ve haşere geçişini serbest bırakır, bu yüzden teslimden önce tüm sifonlar su ile doldurulur. 5.000 metrekarelik yeni bir depoda kaba, ince ve detay aşamalarının tamamı kalabalık bir ekiple genellikle üç-beş gün sürer; molozun miktarı, raf yoğunluğu ve tavan yüksekliği bu süreyi değiştiren ana kalemlerdir.

İnşaat sonrası temizliğin en yanıltıcı tarafı, işin tek seferde bitmemesidir. İnşaat tozu havada uzun süre asılı kalır ve ilk kapsamlı temizliğin ardından 3-7 gün içinde yeni bir ince tabaka halinde yüzeylere iner. Bu yüzden depolarda çalışmayı iki paslı planlıyoruz: birinci pas tam kapsamlı, ikinci pas ise bir hafta sonra yapılan toz alma ve zemin tekrarından oluşur. İkinci pası atlayan tesislerde ilk sevkiyat partisinin kartonları üzerinde toz şikayeti çıkar ve iş baştan yapılmış olur. İki pas arasında binaya girip çıkan montaj, elektrik ve yazılım ekipleri varsa bu takvim onların bitiş tarihine göre kaydırılır; yarım kalan bir kablo çekimi ya da klima montajı, temiz teslim edilmiş bir çatı altını tek günde yeniden tozlandırır. Aynı şekilde havalandırma ve iklimlendirme sistemi çalıştırılmadan önce kanal ağızlarının ve filtrelerinin kontrol edilmesi gerekir; inşaat tozu yüklü bir kanal, sistem çalıştığında tüm tozu deponun içine üfler. Yangın algılama sistemi de inşaat sürecinde bakım modunda tutuluyorsa, temizlik tamamlanıp toz oturduktan sonra devreye alınmalıdır; aksi halde ilk günlerde yanlış alarm zinciri başlar. Bu adımların sırası ve sorumlusu, iş bitim raporunda madde madde yazılı bırakılır.

Teslim aşamasında depo sorumlusuyla birlikte bir kontrol turu yapıyoruz. Turda raf gözlerinin üst yüzeyleri, kolon dipleri, kapı ve kepenk kılavuzları, rampa ile dock leveler çukurları, tesisat şaft geçişleri, elektrik panosu çevresi ve zeminin koridor çizgileri ayrı ayrı kontrol edilir. Rampa çukuru özellikle önemlidir: inşaat artığı ve moloz burada birikir, temizlenmediğinde hem dock leveler mekanizmasını zorlar hem de kemirgen için kuytu bir barınak yaratır. Aynı turda asansör ve yük platformu kuyusu, sığınak girişi ve yağmur suyu ızgaraları da açılıp kontrol edilir; inşaat molozunun en çok biriktiği ve en az bakılan yerler bunlardır. Aynı şekilde, yeni binada tesisat geçişlerinin dolgusuz bırakılmış olması çok yaygındır; bu boşluklar temizlik turunda tespit edilip rapora yazılır ve haşere kontrol çalışmasının ilk maddesi haline gelir. Depo devreye alınmadan önce yapılacak en akıllı hamle, inşaat sonrası temizlik ile ilk haşere kontrol kurulumunu ve su deposu temizliğini aynı takvimde toplamaktır; bina boşken hem izleme istasyonları doğru noktalara yerleştirilir hem de tanklar sorunsuz şekilde tahliye edilip devreye alınır. Boş depoda bir günde bitirilen iş, dolu depoda bir haftaya yayılır.