Osmangazi
Sinek ve Sivrisinek İlaçlama Hizmeti

Osmangazi'de sivrisinek konusunun ilçeye özgü bir boyutu var: termal bölgedeki sıcak su drenajları. Çekirge ve Hüdavendigar çevresindeki tesislerden çıkan ılık atık su, açık kanallarda ve tahliye hatlarında ilerlerken suyun sıcaklığını yılın büyük bölümünde ortam sıcaklığının üzerinde tutar. Sivrisinek larvasının gelişimi sıcaklığa bağlı olduğu için bu hatlarda üreme, soğuk mevsimde bile tamamen durmaz ve popülasyon bahara daha kalabalık girer. Bunun yanında ilçenin klasik kaynakları da mevcut: Kültürpark ve tarihi bahçelerdeki süs havuzları, avlulardaki çeşme ve havuz yalakları, tıkalı yağmur olukları, terk edilmiş binalardaki su birikintileri, bodrum kotundaki su basmış hacimler ve inşaat alanlarındaki temel çukurları. Yamaç mahallelerde ise eğim nedeniyle su hızlı akar ve durgun nokta az olur; buna karşılık düz kotlarda ve Kültürpark çevresinde birikinti daha kolay oluşur. Karasinek tarafında ise çarşıdaki gıda yoğunluğu ve atık miktarı belirleyicidir. Bu kaynak çeşitliliği, ilçede tek tip bir takvimin neden işe yaramadığını da açıklıyor; termal bölgede kışın bile izleme gerekirken, yamaç mahallelerde program tamamen yaz aylarına sıkışabiliyor.

Mücadelenin doğru sıralaması larva kontrolüyle başlar; erişkin uygulaması ikinci sırada gelir. Sivrisineğin yumurta, larva ve pupa evreleri suda geçer ve bu evrede popülasyon sabit bir noktada, sınırlı bir hacimde toplanmıştır. Larva mücadelesinde kullanılan biyolojik kökenli formülasyonlar sivrisinek larvasına etki eder, balık ve diğer sucul canlılara etkileri ise düşüktür; süs havuzlarında, avlu yalaklarında ve drenaj hatlarında kullanılabilir. Bu nedenle işe kaynak taramasıyla başlıyoruz; tespit edilen her su noktası numaralandırılıp kayda geçiriliyor ve periyodik olarak yeniden dozlanıyor. Termal drenaj hatlarında dozlama sıklığı diğer noktalardan yüksek tutulur, çünkü ılık su gelişimi hızlandırır. Erişkin sivrisineğe yönelik sisleme, yani ULV uygulaması tek başına kalıcı sonuç vermez; havada uçan bireyleri düşürür, ortamı birkaç gün rahatlatır ama üreme sürdüğü için popülasyon geri gelir. Sisleme akşam saatlerinde ve rüzgarsız havada yapılır. Dozlama aralıkları su sıcaklığına göre ayarlanır; ılık suda larva gelişimi hızlandığı için ziyaretler sıklaşır, serin noktalarda ise aralık açılabilir ve bu karar her ziyarette yapılan larva kontrolüyle verilir.

Karasinek tarafında Osmangazi'de belirleyici olan çarşı bölgesinin atık düzenidir. Hanlar Bölgesi, Uzun Çarşı ve çevresindeki lokanta, kasap, balıkçı ve gıda dükkanlarında gün içinde ortaya çıkan organik atık yüksek miktardadır ve atık toplama saatiyle işletmelerin kapanış saati her zaman örtüşmez; dışarıda bekleyen atık, karasinek için yumurtadan erişkine birkaç gün içinde geçilebilen bir üreme ortamı sağlar. Konteyner kapaklarının kapalı tutulması, poşetlerin yere bırakılmaması, konteyner çevresinin düzenli yıkanması ve yağ tutucuların boşaltılması, sinek yoğunluğunu ilaçlamadan daha hızlı düşürür. İşletme tarafında ise servis kapılarına şerit perde ve sineklik takılması, elektrikli sinek tutucuların gıda hazırlama alanının üzerine değil geçiş hattına konumlandırılması ve mutfak gider ızgaralarının gün sonunda temizlenmesi gerekir. Bu düzenlemeler yapılmadan uygulanan ilaçlama kısa ömürlü kalır. İşletmelerde ayrıca sinek tutucuların bakımı takip edilir; dolu kalan bir yapışkan levha ya da yanmayan bir ampul cihazı işlevsiz hale getirir ve çoğu zaman aylarca fark edilmez. Levhaların düzenli değiştirilmesi ve cihazların çalışır durumda tutulması, ilaçlamadan bağımsız olarak servis alanındaki yoğunluğu düşürür.

Program takvimi genellikle nisan başında kaynak taramasıyla açılır; larva dozlaması mayıstan eylül sonuna kadar periyodik olarak sürdürülür, temmuz ve ağustostaki yoğunluk döneminde erişkin uygulaması eklenir. Termal bölgedeki tesislerde ise drenaj hatlarına yönelik izleme kış aylarında da sürdürülür, çünkü ılık su gelişimi tamamen durdurmaz. Site ve apartman yönetimlerinde en verimli sonuç, tüm ortak alanların aynı programa alınmasıyla elde edilir; tek binada yapılan uygulama, komşu parseldeki kaynak sürdüğü sürece etkisiz kalır. Uygulamalarda Sağlık Bakanlığı ruhsatlı biyosidal ürünler kullanılır, personelimiz uygulama belgelidir ve her ziyaret sonunda güncellenmiş kaynak listesiyle birlikte uygulama belgesi teslim edilir. Süs havuzunda balık bulunan yerlerde kullanılacak ürün ayrıca değerlendirilip yazılı olarak bildirilir. Termal bölgede ayrıca drenaj hatlarının hangi noktalarında suyun yavaşladığı kaydedilir; bu noktalar mevsim içinde değiştiği için kaynak listesi her ziyarette yenilenir. Tesis işletmelerine bu listeyi kendi bakım ekipleriyle paylaşmalarını öneriyoruz, çünkü basit bir kanal temizliği ya da eğim düzeltmesi larva dozlamasının etkisini aylarca uzatabilir. Kültürpark çevresindeki süs havuzlarında ise suyun hareketli tutulması, yumurta bırakmayı zorlaştırdığı için tek başına belirgin bir fark yaratır.

Osmangazi Sinek ve Sivrisinek İlaçlama — Sık Sorulan Sorular